Historia kultury kąpielowej.

Historia Kultury Kąpielowej

Historia kultury kąpielowej.
Historia kultury kąpielowej

Chociaż Spa z pozoru wydaje się być nowością na rynku, to prawda brzmi zupełnie inaczej. Najstarszym i najczęściej używanym tłumaczeniem owego terminu jest z języka łacińskiego „sanus per aquas”, co należy rozumieć jako „zdrowie dzięki wodzie” lub „sanitas per aquas”, czyli „zdrowie dzięki wodom”.

Istnieją jeszcze inne teorie na temat Spa. Podobno wywodzi się ono od Wolańskiego słowa „espa” oznaczającego fontannę, co wiąże się z belgijskim miastem Spa, gdzie w XIV w. odkryto lecznicze źródła termalne. W literaturze znaleźć można jeszcze jedno pochodzenie słowa Spa, z łacińskiego „spagere”, znaczącego zraszanie, wilgoć.

Historia terapii wodą zaczyna się od wczesnych cywilizacji, a jej ślady można zauważyć w szczątkach po kulturach całego świata. W Europie terapię wodną zaczęto stosować w Grecji. Już 500 lat przed narodzeniem Chrystusa, Grecy kochali różnego rodzaju kąpiele, począwszy od wanien wypełnionych ciepłą wodą aż po wygrzewanie się w gorącym powietrzu. To również oni zapoczątkowali balnea oraz wykorzystali wodę w celach leczniczych, jednak to dzięki Rzymianom kąpie stały się sztuką wprowadzoną do kultury narodu, która powędrowała do Europy i stworzyła podwaliny tradycyjnej medycynie Europejskiej.

Z niewielkich greckich miejsc przeznaczonych do kąpieli Rzymianie utworzyli balnea i thermae ( z greckiego „ciepło”), które podbiły serca obywateli aż na okres 200 lat. W 25 r.p.n.e. cesarz Agryppa wybudował pierwsze thermae, które można porównać do ówczesnych parków wodnych lub obiektów Spa. Każdy kolejny cesarz starał się dbać i rozbudowywać wzniośle thermae. Spowodowało to, że początkowo małe miejsca służące do przyjemnych kąpieli „wzrosły” do ogromnych budowli, które mogły mieścić 1600 osób, czego przykładem może być Therm Karakalli.

Termy Karakalli dla 1600 osób.
Termy Karakalli dla 1600 osób.

 

Termy Karakali.
Termy Karakali.

 

Termy Karakali.
Termy Karakali.

Po upadku Cesarstwa Rzymskiego i wraz z początkiem średniowiecza w Europie kultura kąpielowa i terapie wodą straciły swoją wartość. Budowa miast porzuciła system kanalizacyjny i dostarczania wody, co wiązało się z utrudnieniem zażywania kąpieli. W środowisku rycerzy kąpiel zwalczano z racji konieczności rozbierania się. Rozwój religii chrześcijańskiej doprowadził do upadku kultury kąpielowej, która sprawiała przyjemność i odprężała ludzi. Kościół mocno potępiał terapie wodną, dopuszczając tylko jedna kąpiel w miesiącu. W ujęciu wrogiej postawy wobec przyjemności dla ciała i jego potrzeb, kąpiele oraz wiążący się z nią relaks odeszły w niepamięć. Społeczeństwo przez kolejne lata twierdziło, że kąpiele są wręcz niezdrowe. Zachowywanie podstawowej higieny stało się niemiłą, mocno odwlekaną w czasie koniecznością.

Po powrocie rycerzy do Europy powróciły również kąpiele, chociaż już w nieco odmienionej formie. Wznowiono budowy łaźni publicznych a do kultury kąpieli wprowadzono rozrywkę w postaci zabaw tanecznych i hazardu. Dodatkowo obsługa łaźni poszerzyła się o usługi fryzjerskie, dentystyczne oraz terapeutyczne. Pojawienie się chorób, takich jak cholera czy syfilis, spowodowało wzbronienie uczęszczania do łaźni. Okres od średniowiecza do XVIII w. stał się czasem ludzi brudnych. Przez kolejne stulecie uważano, że kąpiel usuwa ochronną warstwę na skórze, chroniącą przez chorobami.

Zdanie na temat terapii wodą zaczęło się zmieniać pod koniec XVIII w. Lekarze twierdzili, że kąpiele mogą wspomagać procesy leczenia.

Korzyści płynące z zachowania higieny zostały dostrzeżone przez ludzi dopiero po odkryciu zarazków (koniec XIX w.). Lecznicze wody termalne, które mieściły się w miastach: Spa, Baden – Baden, Bath, zyskały na wartości. Popularne stało się korzystanie z kąpieli parowych i saun. Wówczas środowisko medyczne zaczęło podkreślać leczniczą siłę wód znajdujących się w uzdrowiskach. Teoria francuskiego lekarza Rene Laonnec`a na temat pozytywnego wpływu łagodnego, morskiego klimatu jako środka leczniczego w chorobie gruźlicy, zyskała uznanie. Kolejno zauważono efekty poprawy zdrowia podczas pobytu w pobliżu warzelni lub tężni solankowych. Na początku XX w. pojawiły się w Europie kolejne uzdrowiska, w tym polskie: w Krynicy i w Szczawnicy.

Wraz z postępem medycyny, szpitale zastąpiły tamtejsze uzdrowiska. XX w. odmienił znaczenie zabiegów Spa jako procesów leczniczych a zastąpiły je popularnymi zabiegami z zakresu pielęgnacji ciała i urody. Tradycyjne uzdrowiska przekształciły się w luksusową bazę noclegową. Wiele z nich przekwalifikowano na hotele wypoczynkowe nastawione na zamożnych klientów. Do oferty włączono również terapie odchudzające, jednocześnie odbiegając od pierwotnego znaczenia uzdrowisk. W latach 60. i 70. Rozpowszechniono farmy urody w Austrii a następnie utworzono luksusowe hotele Spa i Wellness.

Starożytne łaźnie rzymskie w Bath.
Starożytne łaźnie rzymskie w Bath.

 

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *